Spis treści
- • Określenia hotel, motel i pensjonat są chronione prawem
- • NSA: Nie wolno używać nazwy HOTELIK
- • Kiedy można używać nazw hotel, motel czy pensjonat?
- • Co oznaczają gwiazdki hotelowe?
- • Czy rejestracja znaku towarowego w Urzędzie Patentowym RP uprawnia do używania nazwy Hotel, Motel czy Pensjonat?
- • Kary za nielegalne używanie nazwy Hotel, Motel czy Pensjonat
- • Wyjątek, kiedy możesz użyć chronionych prawem nazw
Określenia hotel, motel, pensjonat są chronione prawem
Regulacje prawne dot. używania określenia hotel, motel i pensjonat wprowadzono, aby chronić nas jako klientów takich obiektów. Jeżeli szukasz jakiegoś hotelu czy motelu w górach, to musisz mieć pewność, że pewien minimalny standard sobą reprezentuje.
Nie możesz się zastanawiać, czy wybierając ofertę danego hotelu, na miejscu nie trafisz do jakiejś meliny. Jeżeli obiekt posługuje się określeniem hotel, to jak przeczytasz dalej, został już skontrolowany i skategoryzowany.
Czy lekka modyfikacja nazwy pozwala obejść prawo?
Obowiązujące przepisy bolą strasznie osoby, które określonych standardów nie spełniają. A jako, że jesteśmy dość kreatywnym narodem, to jak grzyby po deszczu powstają obiekty o dziwnie znajomych nazwach typu:
- HOTELIK;
- MOTELIK;
- PENSJONACIK;
- HOTELIX.
Niektórzy kombinują z dużymi i małymi literami.
Powstały obiekty używające nazw typu:
- usługi HOTELarskie czy
- HOTELux.
Całkowicie przypadkiem tylko eksponują one słowo HOTEL 🙂
NSA: Nie wolno używać nazwy HOTELIK
Sprawa używania nazw mających jednoznaczne skojarzenia trafiła do sądu.
W 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny odpowiedział na pytanie czy można używać nazwy HOTELIK dla obiektu noclegowego. Wyrok (sygn. akt II GSK 2582/14) nie pozostawia żadnych wątpliwości. Sąd jednoznacznie stwierdził, że jeżeli obiekt nie przeszedł kategoryzacji, używanie takiego oznaczenia jest niedozwolone.
Nie ma przy tym znaczenia, czy nazwa ta jest pisana z dużej, czy małej litery, użyta w formie zdrobniałej, czy z określonymi prefiksami, zakazane jest użycie określonej nazwy obiektu hotelarskiego, mogącej wprowadzać w błąd, a więc w tym przypadku nazwy „hotelik”.
Przypomnienia w tym miejscu wymaga, że Sąd I instancji przesądził, że nazwa w tej formie może wprowadzać klientów w błąd co do rodzaju obiektu hotelarskiego.
Kiedy można używać nazw hotel, motel, pensjonat?
Aby obiekt hotelarski mógł zacząć działać, musi zostać zaszeregowany i wpisany do Ewidencji Obiektów Hotelarskich. Zajmuje się tym marszałek województwa właściwy ze względu na miejsce położenia takiego obiektu.
Zainteresowana osoba powinna złożyć wniosek o jego zaszeregowanie. Oczywiście przed wydaniem decyzji, dokonywana jest kontrola czy obiekt faktycznie spełnia wszystkie wymogi.
W Polsce usługi hotelarskie są regulowane przez dwa akty prawne:
- Ustawę o usługach turystycznych oraz
- Rozporządzenie w sprawie obiektów hotelarskich i innych obiektów, w których są świadczone usługi hotelarskie.
Ustawa definiuje m.in. następujące rodzaje obiektów hotelarskich:
HOTEL
To obiekt posiadający co najmniej 10 pokoi. Przy czym w większości muszą to być pokoje jedno- i dwuosobowe. Taki obiekt musi świadczyć szeroki zakres usług związanych z pobytem klientów.
MOTEL
Motelami są obiekty położone przy drogach i dysponujące parkingiem. Podobnie jak hotele muszą mieć co najmniej 10 pokoi, z których większość to tzw. jedynki i dwójki.
PENSJONAT
Określeniem pensjonat mogą posługiwać się obiekty posiadające co najmniej 7 pokoi i świadczące dla swoich klientów całodzienne wyżywienie.
UWAGA!

Możesz obniżyć opłaty urzędowe za rejestrację marki aż o 75% dzięki dotacjom z UE. Program skierowany jest do firm z sektora MŚP, a jego górna granica wynosi 700 EUR. W zeszłym roku 100% złożonych przeze mnie wniosków zakończyło się przyznaniem grantu. Chętnie pomogę Ci uzyskać taką dotację. Po prostu napisz do mnie przez formularz.
Dalsza część artykułu pod formularzem.
Co oznaczają gwiazdki hotelowe?
Możliwość posługiwania się nazwą hotel, motel czy pensjonat to jedno. Dodatkowo każdemu obiektowi przyznaje się kategorię, uzależnioną od jego standardu.
I tak dla:
- hoteli, moteli i pensjonatów – pięć kategorii oznaczonych gwiazdkami;
- kempingów (campingów) – cztery kategorie oznaczone gwiazdkami;
- domów wycieczkowych i schronisk młodzieżowych – trzy kategorie oznaczone cyframi rzymskimi.

Poniżej znajdziesz wybrane wymagania, które muszą spełnić hotele chcące się posługiwać wybraną ilością gwiazdek.
Hotel pięciogwiazdkowy:
- powierzchnia mieszkalna pokoju 1-osobowego: 14m2, 2- osobowego: 18 m2;
- apartament co najmniej 25m2;
- w części pobytowej klimatyzacja lub inne urządzenia i systemy zapewniające wymianę powietrza i utrzymanie temperatury latem poniżej 24°C, a zimą powyżej 20°C oraz wilgotność 45-60%;
- sejf;
- minibar;
- waga osobowa;
- telefon w łazience;
- płaszcz kąpielowy.

Hotel czterogwiazdkowy:
- powierzchnia mieszkalna pokoju 1-osobowego: 12m2, 2-osobowego: 16 m2;
- w części pobytowej klimatyzacja lub inne urządzenia i systemy zapewniające wymianę powietrza i utrzymanie temperatury latem poniżej 24°C, a zimą powyżej 20°C oraz wilgotność 45-60%;
- zapewnienie sprzedaży gościom gorących napojów przez całą dobę;
- sprzedaż lub udostępnianie prasy codziennej;
- zmiana pościeli i ręczników codziennie lub na życzenie gości;
- fotele wypoczynkowe, stolik;
- minibar;
- suszarka do włosów.

Hotel trzygwiazdkowy:
- powierzchnia mieszkalna pokoju 1-osobowego – 10 m2, 2- osobowego 14 m2;
- obiekt poza zwartą zabudową miejską;
- krzesło lub inny mebel do siedzenia (1 miejsce na osobę);
- bezpośredni i łatwy dostęp do co najmniej jednego wolnego gniazdka elektrycznego przy miejscu pracy;
- zestaw do czyszczenia odzieży;
- woda butelkowana w ilości odpowiadającej liczbie osób w pokoju;
- dywanik przy wannie;
- recepcja czynna całą dobę;
- radio, TV.

Hotel dwugwiazdkowy:
- powierzchnia mieszkalna pokoju 1-osobowego: 9 m2, 2- osobowego: 12 m2;
- obiekt poza zwartą zabudową miejską;
- wentylacja grawitacyjna lub mechaniczna;
- radio;
- ogrzewanie w całym obiekcie;
- możliwość zamówienia budzenia;
- bar lub bar kawowy;
- możliwość podawania śniadań.

Hotel jednogwiazdkowy:
- powierzchnia mieszkalna pokoju 1-osobowego: 8 m2, 2-osobowego: 10 m2;
- obiekt poza zwartą zabudową miejską;
- wentylacja grawitacyjna lub mechaniczna;
- zimna i ciepła woda przez całą dobę;
- wanna (bez osłony);
- dostęp do co najmniej jednego wolnego gniazdka elektrycznego;
- winda powyżej 4-tej kondygnacji;
- brak: radia, TV, telefonu, ręcznika kąpielowego, suszarki do włosów.
Uwaga
Jeżeli chcesz sprawdzić, czy dany obiekt nie oszukuje co do nazwy hotel, motel czy pensjonat oraz ilości przyznanych gwiazdek, sprawdź go w:
Czy rejestracja znaku towarowego w Urzędzie Patentowym RP uprawnia do używania nazwy Hotel, Motel, Pensjonat?
Jak widzisz „kreatywne słowotwórstwo” nie pomoże w obejściu prawa. Pytanie więc czy ratunkiem nie będzie tutaj zastrzeżenie nazwy hotel, motel czy pensjonat w Urzędzie Patentowym RP. W końcu ustawa Prawo własności przemysłowej mówi:
Art. 153. 1.
Przez uzyskanie prawa ochronnego nabywa się prawo wyłącznego używania znaku towarowego w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej.
Czy świadectwo rejestracji znaku uprawnia do używania słowa hotel?
Okazuje się, że nie.
W tej sprawie w 2007 r. wypowiedział się Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który nałożył karę na hotel Gołębiewski w Wiśle.
Obiekt ten posługiwał się nazwą hotel oraz czterema gwiazdkami bez zezwolenia. Broniąc się, obiekt powoływał się na swój zarejestrowany znak towarowy.
Prezes UOKIK ustosunkował się to tego pisząc, że sam fakt rejestracji znaku nie daje uprawnienia do wykorzystywania go w obrocie gospodarczym.
Określenie „hotel” oraz charakterystyczne gwiazdki podlegają ochronie w myśl ustawy o usługach turystycznych. A ten konkretny obiekt nie został jeszcze wtedy zaszeregowany.
Kary za nielegalne używanie nazwy Hotel, Motel, Pensjonat
Każdy, kto do oznaczania swojego obiektu hotelowego używa nazwy wprowadzającej w błąd, może podlegać karze, o czym wyraźnie mówi Kodeks Wykroczeń:
Art. 601 § 4.
Kto: […] pkt 2) świadcząc usługi hotelarskie używa nazw rodzajowych lub określenia kategorii obiektów hotelarskich bez decyzji lub niezgodnie z decyzją, […] – podlega karze ograniczenia wolności albo grzywny.
Hotel Gołębiewski otrzymał karę pieniężną w wysokości 1000 zł. Ponoć obecnie wymierzane kary oscylują w granicach 2-3 tys. zł. Nie są to więc kwoty, które powalają na kolana. No i to może tłumaczyć, dlaczego po wpisaniu w wyszukiwarkę Google frazy „hotelik” wyskoczyło mi kilkanaście takich obiektów.

Warto tutaj dodać, że przedsiębiorca, który do oznaczania swojego obiektu używa oznaczeń nawiązujących do chronionych prawem nazw, może zostać oskarżony o dokonywanie czynów nieuczciwej konkurencji.
Tak się stanie, jeżeli uda się wykazać, że osoby, które wybrały na nocleg HOTELIK dokonały tego w błędnym przekonaniu, że jest to hotel. W szczególności za czyn nieuczciwej konkurencji zostanie uznana reklama wprowadzająca klienta w błąd i mogąca przez to wpłynąć na jego decyzję co do nabycia takiej usługi.
Oznacza to, że taki „kreatywny przedsiębiorca” może działać na rynku do czasu, aż nie zwróci na siebie uwagi kontrolerów z UOKIK albo konkurencyjnych hoteli.
Wyjątek, kiedy możesz użyć chronionych prawem nazw
Co ciekawe możesz posługiwać się nazwami hotel, motel czy pensjonat, jeżeli z kontekstu jednoznacznie wynika, że obiekty te nie są obiektami hotelarskimi. I przeszukując bazy Urzędu Patentowego RP znalazłem przykłady takich właśnie znaków towarowych.
1 – HOTEL DLA PALET (R-250703)
Przeznaczony do oznaczania m.in. usług składowania i magazynowania towarów.
2 – Hotel dla Twoich rzeczy (R-228705)
Służy do oznaczania usług dzierżawy nieruchomości i magazynowania towarów.
W obu przypadkach nie mamy do czynienia z usługami hotelarskimi, które z definicji odnoszą się do turystów lub odwiedzających.
Zobacz również:
- SME Fund 2025 – Jak skorzystać z dotacji na rejestrację znaku towarowego?
- Czy każdy znak można zastrzec w Amazon Brand Registry?
- Czym są wzory przemysłowe? Jak je chronić od strony prawnej?
- Co to jest klasyfikacja nicejska?
- Jak chronić nazwę firmy? 5 mitów, które mogą zniszczyć Twoją firmę!
- Program Współpraca w Ochronie Praw a podróbki na Allegro
- Zastrzeżenie wzoru przemysłowego – ile to kosztuje?
- Jak zgłosić konto na Facebooku, które narusza prawo do marki?
Mikołaj Lech
rzecznik patentowy
