Mikołaj Lech
rzecznik patentowy
Sprawdź 👉 koszt zastrzeżenia marki z pomocą rzecznika patentowego
Na wszystkie zadane wyżej pytania odpowie autorka dzisiejszego gościnnego wpisu, radca prawny, Małgorzata Koczan.
Jej zainteresowania zawodowe skupiają się na sprawach związanych ze spółkami. Swojej wiedzy nie ukrywa przed światem.
Wręcz przeciwnie.
Dzieli się nią na swoich dwóch blogach:
Blog o prawnych i podatkowych
aspektach spółki jawnej
Blog o prawie dla biznesu i nie tylko
Nazwa firmy, czyli co?
W języku prawniczym nazwa to nie to samo co firma.
Dlatego pozwolę sobie na krótkie wyjaśnienia tytułem wstępu.
Niniejszy tekst skierowany jest przede wszystkim do przedsiębiorców. Są to więc ludzie, którzy pojęcia te rozumieją w znaczeniu potocznym.
Firma utożsamiana jest przez nich z przedsiębiorcą/przedsiębiorstwem. Z kolei nazwa firmy to dla nich „firma” tego przedsiębiorstwa.
Mam nadzieję, że moje luźniejsze podejście do terminologii pozwoli Ci na lepsze zrozumienie tego o czym tutaj piszę.
Wracając jednak do meritum…
Niełatwy wybór nazwy firmy
Reguły prawidłowego nadawania nazwy są różne w zależności od danego podmiotu. Regulują je odmienne akty prawne, takie jak choćby Kodeks Cywilny czy Kodeks Spółek Handlowych. Kiedy firmę będzie zakładała osoba fizyczna, jej nazwą będzie jej imię i nazwisko plus ewentualnie dodatkowe elementy.
Inaczej sytuacja wygląda przy spółce.
Przykładowo o zasadach prawidłowego obrania nazwy spółki jawnej pisałam tutaj. Taka nazwa po wpisie do właściwego rejestru jest oczywiście w nim ujawniana. Przedsiębiorca z kolei jest zobowiązany do posługiwania się nią w obrocie gospodarczym.
Wybranie nazwy firmy, jest więc jak widzisz, jedną z kluczowych czynności.
Bez nazwy firmy podmiot nie powstanie.
Nadmienię Ci jeszcze w tym miejscu o jednej ważnej rzeczy.
Niezależnie od reguł dotyczących każdego rodzaju podmiotów, sama nazwa firmy powinna się dostatecznie odróżniać od nazw innych przedsiębiorców. Nie może ona wprowadzać w błąd. W szczególności co do osoby przedsiębiorcy, jego przedmiotu działalności, miejsca działalności, czy źródeł zaopatrzenia.
Rejestrujesz spółkę w KRS-ie
Spółki są wpisywane do Krajowego Rejestru Sądowego (KRS). Procedura wygląda pokrótce w następujący sposób.
Osoby wyrażające wolę założenia spółki składają do właściwego sądu wniosek o rejestrację spółki wraz z wymaganymi dokumentami. Sąd rejestrowy przeprowadza postępowanie rejestrowe i wydaje decyzję.
Wpisuje dany podmiot do rejestru KRS bądź odmawia takiego wpisu.
Czy sąd może odmówić wpisu do KRS-u?
Chodzi o sytuację, kiedy istnieje już podmiot o identycznej lub podobnej nazwie.
Podczas weryfikacji wniosku o wpis podmiotu do KRS sąd rejestrowy podejmuje szereg czynności. Dzieli się je na trzy etapy:
Etap I :
wstępne sprawdzenie czy np. możliwe jest wszczęcie i prowadzenie postępowania rejestrowego, czy sąd jest właściwy itp.
Etap II :
badanie pod kątem formalnym, czyli przykładowo czy wniosek został wniesiony na urzędowym formularzu, czy została uiszczona opłata za wniosek lub ogłoszenie w MSiG, czy wniosek jest prawidłowo wypełniony.
Etap III :
analiza merytoryczna, czyli sprawdzenie legitymacji procesowej wnioskodawcy, ewentualnej przedwczesności wniosku, jego zasadności. W ramach tego badania merytorycznego sąd sprawdza też czy dołączone do wniosku dokumenty są zgodne pod względem formy i treści z przepisami prawa.
I ta właśnie regulacja w moim przekonaniu stanowi podstawę do badania przez sąd nazwy firmy nie tylko pod kątem ogólnych zasad jej tworzenia, ale i tego czy wskazana przez wnioskodawców nazwa firmy nie narusza praw innych podmiotów.
Przykładowa sytuacja:
Załóżmy, że spółka jawna prowadzi działalność gospodarczą:
MIKPOL Nowak Kowalski Spółka Jawna
(mleczarnia)
Dodatkowo ma zarejestrowany znak towarowy MIKPOL na tego typu usługi/towary. Do tego samego sądu rejestrowego wpływa wniosek innego podmiotu o zarejestrowanie spółki z o.o. o nazwie firmy MIKPOL Sp. z o.o. w dokładnie tej samej branży.
Czy sąd rejestrowy zbada taką nazwę firmy pod kątem ewentualnego naruszenia, złamania zasady wyłączności nazwy firmy?
Co z prawdopodobną kolizją ze znakiem towarowym?
Teoria to jedno a praktyka drugie.
Podstawę prawną do przeprowadzenia takiej weryfikacji sądy rejestrowe mają.
Jednym z załączonych do wniosku dokumentów jest umowa spółki, której z kolei elementem obligatoryjnym jest nazwa firmy. Załączone do wniosku dokumenty podlegają badaniu pod kątem ich zgodności z przepisami prawa.
Teoretycznie więc sądy powinny badać te kwestie.
Praktyka jest zapewne różna w tym względzie.
Ja osobiście nie spotkałam się z przypadkiem, aby sąd odmówił wpisu w oparciu o to, że obrana nazwa jest łudząco podobna bądź identyczna z innym zarejestrowanym już podmiotem.
Badanie pod kątem zasady wyłączności wymagałoby od sądu nie tylko badania w zakresie samej nazwy firmy, ale i też przedmiotu działalności oraz obszaru działania.
No i tutaj sprawa się komplikuje.
Niejednokrotnie bowiem przedsiębiorcy wpisują bardzo szeroki przedmiot działalności mimo, że de facto go nie wykonują. Każdy taki przypadek wymagałby odrębnej, szerokiej analizy. Wątpię szczerze również w to, aby sądy badały czy dana nazwa firmy jest już zarejestrowana jako znak towarowy.
Nie jest to przecież łatwe, wymaga specjalistycznej wiedzy i czasu.
Co więcej, jeśli sąd rejestrowy dokona takiego wpisu, nie ma możliwości jego późniejszego wzruszenia w oparciu o to, że już inny podmiot ma zarejestrowaną identyczną bądź podobną nazwę firmy. Nie ma podstaw by sąd rejestrowy wzywał taką spółkę do zmiany np. umowy czy wszczął postępowanie o wykreślenie jej z rejestru KRS.
Wpis takiej nazwy firmy nie może być też z drugiej strony swoistym zalegalizowaniem posługiwania się przez przedsiębiorcę swoją nazwą.
Jeśli natomiast sąd pokusi się o badanie czy ustalona w dołączonej do wniosku umowie spółki nazwa firmy odpowiada przepisom ustanawiającym reguły dotyczące wyboru firmy to w razie stwierdzenia niezgodności, może taki wniosek oddalić. Zanim sąd to zrobi powinien jednak wezwać wnioskodawcę do usunięcia niezgodności, gdy uzna, że takie usunięcie jest możliwe.
Wtedy jeśli dalej nam zależy na rejestracji spółki, powinniśmy po takim wezwaniu, zmienić nazwę firmy albo kwestionować stanowisko sądu. Nie jest to komfortowa sytuacja, gdyż wiąże się z dodatkowymi kosztami np. zmianą umowy spółki.
Poza tym cała procedura rejestracji się wydłuża.
Wnioski końcowe
Niezależnie od tego czy sąd rejestrowy wyłapie opisywaną sytuację i odmówi wpisu czy nie, powinieneś mieć na uwadze, że:
- Zanim obierzesz nazwę firmy sprawdź czy nie jest wykorzystywana w obrocie przez kogoś innego, w jakiej branży ten podmiot działa i na jakim terytorium.
- Jeśli nie zrobisz tego o czym mowa w pkt 1, Twoja nazwa zostanie wpisana i rozkręcisz swoją działalność, nie zdziw się, jak dostaniesz pismo z kancelarii prawnej, że naruszasz prawa innego podmiotu, bo używasz identycznej bądź podobnej nazwy firmy.
- Po zarejestrowaniu nazwy firmy zadbaj o jej należytą ochronę, najlepiej przez jej rejestrację jako znak towarowy.
Pytania otwarte
- Ciekawa jestem jaka jest praktyka sądów i przedsiębiorców w zakresie poruszonego dziś tematu.
- Czy Twoja nazwa firmy została przebadana pod kątem ewentualnych naruszeń?
- Czy zdarzyło Ci się kiedyś, że sąd odmówił Ci wpisu do rejestru bo naruszasz prawa do nazwy innej firmy?
- Czy może ktoś naruszył Twoje prawa do nazwy firmy i jak się to skończyło?
Zapraszam do dyskusji, a Mikołajowi bardzo dziękuję za gościnę.
Małgorzata Koczan
Zobacz również:
- Co oznacza R w kółku przy logo?
- Strefa Marek Allegro. Wszystko co musisz o niej wiedzieć
- Kradzież nazwy firmy poprzez rejestrację w Urzędzie Patentowym
- Ile trwa rejestracja znaku towarowego? Wszystko, co musisz wiedzieć
- Jak korzystać z klasyfikacji nicejskiej? Tych 9 błędów unikaj!
- Czy można zastrzec znak towarowy na osobę fizyczną?
- Co oznacza TM przy logo?
- Allegro usunęło moją ofertę. Co zrobić, aby ją szybko przywrócić?
