Mikołaj Lech
rzecznik patentowy
Spis treści
- • Co to jest znak towarowy?
- • Niekonwencjonalne i konwencjonalne znaki towarowe
- • Rodzaje znaków towarowych konwencjonalnych i niekonwencjonalnych
- • 1) Co to jest znak towarowy słowny?
- • 2) Co to jest znak towarowy słowno-graficzny?
- • 3) Co to jest znak towarowy graficzny?
- • 4) Przestrzenne znaki towarowe
- • 5) Wystrój sklepu jako znak towarowy
- • 6) Słowno-graficzno-przestrzenne znaki towarowe
- • 7) Wizerunek budynku jako znak towarowy
- • 8) Kolor jako znak towarowy
- • 9) Zestawienie kolorystyczne jako znak towarowy
- • 10) Pozycyjne znaki towarowe
- • 11) Ruchome znaki towarowe
- • 12) Gest dłonią jako znak towarowy
- • 13) Hologramy jako znaki towarowe
- • 14) Multimedialne znaki towarowe
- • 15) Deseń, faktura i pattern jako znak towarowy
- • 16) Dźwięk jako znak towarowy
- • 17) Zapach jako znak towarowy
- • 18) Smak jako znak towarowy
- • 19) Co to jest znak towarowy dotykowy?
- • Rodzaje znaków towarowych – podsumowanie
Co to jest znak towarowy?
Zacznijmy od podstaw. Ja zawsze tłumaczę klientom, że:
Znakiem towarowym jest każde oznaczenie, które
pozwala odróżnić towar lub usługę jednego przedsiębiorcy
od podobnego towaru lub usługi innego przedsiębiorcy.
Przykład:
Załóżmy, że chcesz kupić swoje ulubione wino.
Jak je znajdziesz wśród innych tego typu trunków na półce?
Na pewno w pierwszej kolejności po nazwie. Alternatywnie rozpoznasz je po etykiecie. Tylko czy to wszystko?
Oczywiście nie.
Twoje wino może się odróżniać od innych kształtem butelki tak jak J.P. Chenet (IR-938149). Czyli na dobrą sprawę tę markę byłbyś w stanie wymacać nawet w ciemności 🙂
I teraz każdy z elementów, który pozwala Ci się odróżnić ze swoim towarem lub usługą na rynku, da się zastrzec w formie znaku towarowego. Dzięki temu konkurencja nie będzie mogła przybliżać się do oznaczeń, które działają na Twoich klientów jak magnes.
Chyba już rozumiesz, dlaczego można wyróżnić tak wiele kategorii znakowy towarowych. To bardzo szerokie pojęcie. Absolutnie nie ogranicza się tylko do nazwy i logo firmy.
Niekonwencjonalne i konwencjonalne znaki towarowe
Jak za chwilę przeczytasz, tym znakiem może być niemal wszystko.
Od strony praktyczniej interesować Cię powinny tylko konwencjonalne znaki towarowe (klasyczne). Chodzi o znaki słowne, słowno-graficzne i graficzne. Grubo ponad 95% zgłoszeń dotyczy właśnie tych trzech kategorii znaków. Tylko, że to co rozpala ludzką wyobraźnię to ciekawostki i kontrowersje 🙂
To wszystko serwują nam znaki nietradycyjne (niekonwencjonalne).
Dlaczego? Dlatego, że jeżeli zgodzimy się na rejestrowanie znaków zapachowych czy smakowych, to wkraczamy już na grunt prawa patentowego. Po co chronić zniewalające perfumy patentem, skoro zapachowy znak towarowy może trwać wiecznie.
Ten problem szczegółowo omawiałem w artykule o znakach niekonwencjonalnych.
Wymieniłem ich tam ponad 100!
Rodzaje znaków towarowych konwencjonalnych i niekonwencjonalnych
1) Co to jest znak towarowy słowny?
Ten rodzaj znaku towarowego zabezpiecza słowo bez szaty graficznej. Nie ma nawet większego znaczenia czy w zgłoszeniu znak napiszesz małymi, czy dużymi literami. Akcent ochrony położony jest na część fonetyczną.
Przykłady:
- INTERIA (R-147094);
- W.KRUK (R.203217);
- PTASIE MLECZKO (R-266762).
W tej odmianie przedsiębiorcy często chronią nazwę firmy, produktu, usługi, a nawet uwaga – domenę internetową.
2) Co to jest znak towarowy słowno-graficzny?
Najprościej mówiąc chodzi o logo, czyli słowo ubrane w fantazyjną szatę graficzną.
Tutaj co do zasady chroniony jest wygląd znaku, ale w określonych przypadkach również sama nazwa. Tak się stanie, jeżeli słowo zawarte w logo ma tzw. zdolność odróżniającą. Czyli nadawałoby się do ochrony również w odmianie słownej.
Przykłady:
3) Co to jest znak towarowy graficzny?
Znaki graficzne to sygnety, które są częścią firmowego logo lub grafiki/rysunki, które występują w obrocie niezależnie. Kojarzysz może znaczek nadgryzionego jabłka? Jestem pewien, że tak, bo to obecnie najdroższa marka świata.
Co ciekawe APPLE agresywnie broni swoich praw do marki.
Przykłady:
Powyższe trzy typy oznaczeń stanowią konwencjonlane znaki towarowe.
UWAGA!
Możesz obniżyć opłaty urzędowe za rejestrację marki aż o 75% dzięki dotacjom z UE. Program skierowany jest do firm z sektora MŚP, a jego górna granica wynosi 700 EUR. W zeszłym roku 100% złożonych przeze mnie wniosków zakończyło się przyznaniem grantu. Chętnie pomogę Ci uzyskać taką dotację. Po prostu napisz do mnie przez formularz.
Dalsza część artykułu pod formularzem.
4) Przestrzenne znaki towarowe
Wkraczamy już w znaki niekonwencjonalne.
W tej formie można zabezpieczyć charakterystyczny wygląd produktu. Aby to było jednak możliwe, jego kształt musi dość znacznie odbiegać od standardów. Zwykłej butelki wina nie zarejestrujesz, ale już taką z przekrzywioną szyjką – tak.
Przykłady:
5) Wystrój sklepu jako znak towarowy
Okazuje się, że wystrój sklepu można chronić w formie przestrzennego znaku towarowego. Pierwszy przykład od lewej to modelowy sklep APPLE.
Przykłady:
6) Słowno-graficzno-przestrzenne znaki towarowe
To podkategoria znaków przestrzennych, która przedstawia bryły 3D z napisami. W tej formie najczęściej chroni się opakowania produktów wraz z etykietami.
Przykłady:
7) Wizerunek budynku jako znak towarowy
Teraz zacznie się ciekawie 🙂
Wysiadając na dworcu centralnym w Warszawie, masz okazję popatrzeć na największy znak towarowy w Polsce. Tak, Pałac Kultury jest zarejestrowanym znakiem towarowym. To ważna informacja, gdybyś jego wizerunek chciał komercjalizować.
Trzeba mieć na to zgodę uprawnionego.
Przykłady:
8) Kolor jako znak towarowy
Interesującym rodzajem znaków towarowych są kolory. Takie oznaczenie może uzyskać ochronę tylko w wyjątkowych okolicznościach. Chodzi o sytuację, kiedy w następstwie ogromnej popularności ludzie zaczną kojarzyć markę po samym kolorze.
I tak pomarańczowy bez wątpienia kojarzy się z operatorem Orange.
Przykłady:
9) Zestawienie kolorystyczne jako znak towarowy
Na podobnej zasadzie rejestruje się znaki będące zestawieniem kilku kolorów.
Przeciętna firma nie ma co liczyć na taką ochronę. Jeżeli jednak takie oznaczenie zyska dużą rozpoznawalność, to można o to powalczyć. Co ciekawe pewne barwy ze swojej natury nie mogą być zastrzegane. Tak będzie, chociażby z kolorem białym dla mleka.
Przykłady:
10) Pozycyjne znaki towarowe
Aby zrozumieć co to jest znak towarowy pozycyjny najlepiej posiłkować się przykładami. Ten rodzaj znaków towarowych przedstawia miejsce na produkcie, gdzie pojawia się dane oznaczenie. Taki znak często sam w sobie nie ma zdolności odróżniającej. Dopiero wskazanie na rysunku jego położenia względem towaru (np. źdźbło trawy w butelce), pozwala mu pełnić funkcję znaku towarowego.
Przykłady:
11) Ruchome znaki towarowe
Tą odmianą znaków towarowych chroni animację bez dźwięku.
Obecnie dzięki rozwojowi technologii stosunkowo łatwo takie znaki przedstawić w rejestrze. Do zgłoszenia należy dołączyć plik mp4. W przypadku znaków unijnych urząd opublikuje później takie nagranie w swojej bazie.
Przykłady:
12) Gest dłonią jako znak towarowy
Ciekawą podkategorią znaków ruchowych są gesty.
Trudno je zarejestrować, bo nie oszukujmy się, zwykły ruch ręką słabo nadaje się do oznaczania towarów lub usług. Jednak dzięki intensywnej reklamie charakterystyczny ruch stykających się palców może się ludziom kojarzyć z batonikiem TWIX.
Przykłady:
13) Hologramy jako znaki towarowe
Nie ma większych przeszkód, aby w formie znaków towarowych chronić hologramy. Ważne jedynie, aby precyzyjnie i jednoznacznie przedstawić je w rejestrze. W tym celu podobnie jak przy znakach ruchomych, należy do zgłoszenia załączyć nagranie.
Przykłady:
14) Multimedialne znaki towarowe
Ten rodzaj znaków towarowych stanowi połączenie ruchu, grafiki i dźwięku.
Znaki multimedialne pozwalają chronić regularne nagrania wideo. Aby jednak takie oznaczenie mogło pełnić funkcję znaku towarowego, nie może być zbyt długie oraz rozbudowane. Prawo nie stawia tutaj czytelnych granic, więc wszystko jest finalnie oceniane przez eksperta rozpatrującego zgłoszenie.
Przykład:
EUTM-17451816
15) Deseń, faktura i pattern jako znak towarowy
To są znaki towarowe, składające się z ciągu powtarzających się grafik. Tego typu oznaczenia zwykle przeznaczone są do oznaczania towarów takich jak tkaniny czy odzież.
Przykłady:
16) Dźwięk jako znak towarowy
Rejestracja dźwięków nie budzi większych kontrowersji. Z jednej strony mogą one pełnić funkcję znaku towarowe, a z drugiej łatwo je przedstawić w rejestrze. Robi się to np. przez dołączenie do zgłoszenia zestawu nutowego lub pliku mp3.
Przykłady:
- ryk lwa wytwórni MGM (US 1395550)
- kultowa czołówka Twentieth Century Fox (US 2000732)
17) Zapach jako znak towarowy
Problem z rejestrowaniem zapachu nie polega na tym, że nie może on być znakiem towarowym. Może, ale zapachu nie da się przedstawić w rejestrze w sposób jasny i precyzyjny. Jak pokazałem powyżej, z grafiką, nagraniem dźwiękowym czy wideo łatwo możesz się zapoznać. Jak to jednak zrobić z zapachem?
Prawda jest taka, że dopóki technicznie nie będziemy w stanie udostępniać zapachu na odległość, rejestracja tego rodzaju znaków towarowych będzie niemożliwa. Przy czym dotyczy to Europy, bo są kraje takie jak USA, gdzie znaki zapachowe się zastrzega.
Przykłady:
18) Smak jako znak towarowy
Na tę chwilę nie zastrzeżono żadnego znaku smakowego. Nie znaczy to oczywiście, że takie próby nie były podejmowane.
Po prostu urzędy za każdym razem odmawiały rejestracji.
Ochrona smaku w tej formie budzi uzasadnione kontrowersje. Gdyby było to możliwe, pierwsze zgłoszenie wyszłoby najpewniej od Coca Coli. Jak pewnie wiesz, ten koncern nie zdecydował się na opatentowanie swojego kultowego napoju. Argumentem było z pewnością to, że taka ochrona trwałaby maksymalnie 20 lat.
Tymczasem sukcesywnie przedłużany znak towarowy może trwać wiecznie.
Przykłady:
19) Co to jest znak towarowy dotykowy?
Jeżeli chodzi o rodzaje znaków towarowych, to oznaczenia dotykowe są najrzadsze.
Właściwie musiałem sporo się naszukać, aby do tabelki wrzucić wszystkie 3 przykłady. Mimo wszystko wypada napisać, że jeżeli tylko dany znak ma zdolność odróżniającą, to urząd powinien go zarejestrować.
Przykłady:
Trzeci znak opisany został w następujący sposób:
Znak składa się ze skóry owiniętej wokół środkowej powierzchni butelki wina. Jest to sensoryczny znak dotykowy.
Rodzaje znaków towarowych – podsumowanie
- Wszystkie rodzaje znaków towarowych łączy jedno – muszą nadawać się do odróżniania towarów i usług.
- Aby taki znak dało się zarejestrować, należy go jasno i precyzyjnie przedstawić w rejestrze.
- Obecna praktyka urzędów patentowych w Europie pokazuje, że na ochronę w tej formie nie ma co liczyć zapach czy smak. Niewykluczone, że wraz z rozwojem techniki takie rejestracje staną się jednak możliwe.
- Ponad 95% zgłoszeń obejmuje konwencjonalne znaki towarowe.
Mam nadzieję, że teraz rozumiesz co to jest znak towarowy. To bardzo szerokie pojęcie i można powiedzieć, że z biegiem lat staje się jeszcze pojemniejsze 🙂
Zobacz również:
- Kto może zastrzec markę na Amazon Brand Registry?
- Dotacje na zgłoszenie znaku towarowego. Jak je uzyskać?
- Bezwzględne przeszkody rejestracji znaku towarowego
- Logo jako wzór przemysłowy – zaskakujące korzyści
- Jak chronić nazwę firmy? 5 mitów, które mogą zniszczyć Twoją firmę!
- Czy można zarejestrować znak towarowy na osobę fizyczną?
- Program Współpraca w Ochronie Praw a podróbki na Allegro
- Czy wystarczy zastrzec znak towarowy, aby przejąć domenę?
- Opisowa nazwa firmy. Najczęstszy powód odmowy rejestracji
- Co to jest wzór przemysłowy i jak się go chroni?
- Licencja na wykorzystanie postaci z bajek. Gdzie szukać kontaktu?
FAQ
Ile kosztuje zastrzeżenie nazwy i logo firmy w Polsce i UE?
Nic nie gwarantuje silniejszej ochrony prawnej marki niż rejestracja znaku towarowego. Aby czerpać z tego profity musisz przejść całą procedurę. Jej częścią jest konieczność wniesienia opłat urzędowych. Na ich wysokość mają wpływ trzy czynniki:
1️⃣ Obszar na którym chcesz chronić swoją markę. Możesz wybrać Polskę, Unię Europejską lub wiązkę krajów świata.
2️⃣ Liczba klas towarowych (wskazujesz w nich na czym zarabiasz).
3️⃣ Forma znaku towarowego (tj. nazwa, logo albo oba na raz). Zgłoszenie nazwy jest tańsze niż logo (w procedurze międzynarodowej przed WIPO).
W Polsce opłaty urzędowe zaczynają się się od 890 zł, a w UE od 850 EUR. Pełną tabelę opłat w raz z zasadami ich obliczania znajdziesz 👉w TYM artykule ma moim blogu. Pamiętaj, że wszelkimi formalnościami może zająć się dla Ciebie rzecznik patentowy.
Czy warto korzystać z pomocy rzecznika patentowego przy zgłoszeniu?
Rzecznik patentowy jest przed Urzędem Patentowym jak adwokat przed sądem. Zastępuje Cię i dzięki swojej wiedzy stara się osiągnąć zamierzony efekt. I to działa. Dane z amerykańskiego rynku pokazują, że znaki towarowe zgłaszane przez doświadczonego pełnomocnika są o 50% częściej rejestrowane ✅ niż zgłoszenia robione samodzielnie!
Jako rzecznik patentowy pomogę Ci w wielu kwestiach:
👉 Przeprowadzę dla Ciebie prawną analizę marki. To pozwoli ocenić czy są jakieś przeszkody w rejestracji. W szczególności czy wchodząc z marką na rynek sam nie naruszysz cudzych praw.
👉 Jeżeli zlokalizuję kolizję, to przygotuję strategię jak ją obejść. Czyli dowiesz się jak dostosować odpowiednio swój znak towarowy.
👉 Zajmę się wszelkimi formalnościami przed Urzędem Patentowym.
✅ Prześlę Ci na koniec świadectwo ochronne. To coś na kształt aktu notarialnego, tyle że potwierdzające prawa do marki.
