Mikołaj Lech
rzecznik patentowy
Czy wiesz co oznacza symbol ®?
Mówi się, że nieznajomość prawa szkodzi. Tutaj mamy tego bezpośredni przykład.
Nadzwyczaj często spotykam się z sytuacją, kiedy przedsiębiorca oznacza swoje firmowe logo stylowym R wpisanym w okrąg. Problem w tym, że nie wie on co to właściwie oznacza. Jedni są przekonani, że ma to coś wspólnego z prawem autorskim.
Inni tłumaczą się, że symbol ten po prostu ładnie się komponuje.
Wręcz uszlachetnia znak.
W ramach przypomnienia, symbolem R w kółku to skrót od słowa „registered”, czyli zarejestrowany. R-ką mogą się posługiwać jedynie osoby, które uzyskały ochronę na znak towarowy w odpowiednim Urzędzie Patentowym. Rejestracji można dokonać na terytorium danego kraju (np. Polski), na całą Unię Europejską (27 krajów) lub na wybraną wiązkę krajów.
Uważaj, samo zgłoszenie to za mało…
Jeżeli zgłosiłeś swój znak do ochrony, to nie masz jeszcze prawa do sygnowania go R-ką.
To często błąd.
Urząd Patentowy z naprawdę wielu powodów może Ci odmówić ochrony. Tak się stanie jeżeli przykładowo będziesz chciał zastrzec określenie opisowe.
Aby uniknąć problemów poczekaj aż całe postępowanie zgłoszeniowe się zakończy. Jeżeli opłacisz decyzję o rejestracji znaku to przyjdzie do Ciebie świadectwo ochronne. Od tej chwili możesz już legalnie używać R-ki.
Case study – sprawa NAWROCKY
Polski prezydent założył bluzę z napisem NAWROCKY oraz symbolem R w kółku.
No i się zaczęło…
W artykule możemy przeczytać:
Prokurator Okręgowy w Gdańsku na podstawie doniesień w „Gazecie Wyborczej” skierował zawiadomienie do lokalnej policji. Sprawa dotyczy marki odzieży „Nowrocky”, która ma posługiwać się symbolem „R”, oznaczającym, że znak towarowy jest zastrzeżony. Według śledczych nie ma jednak do tego prawa, bo firma nie zakończyła jeszcze procesu rejestracji.
Ten znak faktycznie został zgłoszony do rejestracji, ale procedura na tamten czas jeszcze się nie zakończyła.
A to oznacza, że uprawniony nie ma prawa używać symbolu R w kółku. Ktoś z przeciwników politycznych prezydenta to zauważył i zawiadomił prokuraturę. To samo może się stać w walce między przedsiębiorcami.
Przykład używania R w kółku bez rejestracji
Ostatnio jeden z klientów pokazał mi markę sklepu Zdrowa Zupa i zapytał jak udał im się rejestracja. W końcu ta nazwa jest wprost opisowa. Szata graficzna z kolei do bólu prosta.
To mnie zaskoczyło.
Moim zdaniem takiego oznaczenia nie da się zastrzec. I miałem rację! Ta firma nie tylko nie zarejestrowała swojego znaku towarowego, ale nawet nie próbowała tego robić. Mówię o stanie na dzień 31.05.2026 roku. A szukałem w rejestrach zarówno po nazwie znaku jak i po zgłaszającym.
W dzisiejszych czasach takie historie to już żadność.
Ryzykują tym, że konkurencja może donieść o tym policji.
Czy można ukraść nazwę firmy? Podcast
Choć wydaje się to nieprawdopodobne, to w określonych przypadkach konkurent może przejąć markę, którą się posługujesz. Sam wpis do CEIDG lub KRS-u nie daje Ci prawa do nazwy firmy. Temu problemowi poświęciłem osobny odcinek mojego podcastu.
Odtwarzając go na swoim telefonie możesz słuchać tej audycji gdziekolwiek jesteś.
>> Pobierz odcinek | Zobacz wszystkie odcinki
>> Odsłuchaj na: Apple Podcast | Spotify | YouTube
Co grozi za bezprawne używanie symbolu R w kółku?
Dokładnie regulują to przepisy karne w ustawie Prawo własności przemysłowej:
Art. 308
Kto wprowadza do obrotu towary oznaczone znakiem towarowym z wyróżnikiem mającym wywołać mylne mniemanie, że przedmioty te korzystają z takiej ochrony, podlega karze grzywny.
Co zrobić kiedy Twój konkurent bezprawnie używa R-ki?
Zgłoś sprawę na policję.
Możesz to zrobić anonimowo bądź osobiście. Rozmawiałem o tej sprawie z bardzo miłą policjantką. Jeżeli dowody okażą się jednoznaczne (symbol będzie widniał na stronie www, na szyldzie bądź w oficjalnych ulotkach), policja nie będzie potrzebowała od Ciebie kolejnych wyjaśnień i przystąpi do działania.
Możesz go również pozwać na drodze cywilnej powołując się na przepisy ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji:
Art. 14
1. Czynem nieuczciwej konkurencji jest rozpowszechnianie nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd wiadomości o swoim lub innym przedsiębiorcy albo przedsiębiorstwie, w celu przysporzenia korzyści lub wyrządzenia szkody.
Oznaczenie R w kółku zazwyczaj dobrze kojarzy się konsumentom tak więc jest to jakaś forma prestiżu.
2. Wiadomościami, o których mowa w ust. 1, są nieprawdziwe lub wprowadzające w błąd informacje, w szczególności o:
[…]
4) sytuacji gospodarczej lub prawnej.
Co jeżeli sam bezprawnie używasz symbolu R w kółku?
Reagować powinieneś szybko, ale opcje masz dwie.
Najbezpieczniej, jeżeli znaczek ® zamienisz na TM.
To oznaczenie sygnalizuje, że daną nazwę bądź logo traktujesz jako znak towarowy. Nie sugerujesz nim, że dokonałeś zgłoszenia do Urzędu Patentowego. Dzięki temu nie wprowadzisz klientów w błąd.
Z drugiej strony rozważ czy faktycznie nie powinieneś zastrzec marki, którą się posługujesz. O tym co taka ochrona może Ci dać dowiesz się z artykułu pt:
33 argumenty za rejestracją znaku towarowego.
Zobacz również co oznaczają inne symbole własności intelektualnej:
Zobacz również:
- Dofinansowanie na zgłoszenie znaków towarowych i wzorów w 2026 r.
- Zastrzeżenie firmowego logo jako wzoru przemysłowego. Wady i zalety takiej strategii
- Licencja na wykorzystanie postaci z bajek. Gdzie szukać kontaktu?
- Czy urząd patentowy może odrzucić twoje podanie o rejestrację marki?
- Jak dostosować znak towarowy do rejestracji?
- Ile czasu potrzebuje Urząd Patentowy na rejestrację znaku?
- Czy jest obowiązek zastrzeżenia nazwy i logo firmy?
- Czy można zastrzec logo firmy na os. fizyczną?
- Procedura rejestracji nazwy firmy w Polsce
FAQ
Czy jest obowiązek rejestrowania nazwy w Urzędzie Patentowym?
Nie ❌. Możesz prowadzić firmę wiele lat i nie chronić jej nazwy. Jest to jednak dość ryzykowne, bo możesz się stać celem nieuczciwej konkurencji. Prawo chroni niezastrzeżone znaki towarowe najczęściej lokalnie. Chodzi o miasto, dzielnicę albo ledwie ulicę, gdzie działasz.
Jeżeli prowadzisz firmę bez zastrzeżonej marki to:
👉 Konkurent może zastrzec na siebie jej nazwę. Zdarza się to niemal zawsze, jeżeli dochodzi do sporu z były wspólnikiem czy pracownikiem.
👉 Troll patentowy, który otrzymał świadectwo ochronne na Twój znak towarowy może jednym mailem usunąć Ci ofertę z Allegro czy Amazon.
👉 Właściciel praw do marki może próbować siłą odebrać Ci firmową domenę internetową.
🟢 Za zastrzeżenie nazwy i logo trzeba uiścić opłaty urzędowe, ale w zamian masz bezpieczeństwo. Mówi się, że pierwszy w Urzędzie Patentowym zyskuje najwięcej. To właśnie strategia dużych korporacji.
Co lepiej zastrzec – nazwę czy logo? Co daje silniejszą ochronę?
To zależy w jaki sposób konkurent przybliży się do Ciebie ze swoją marką. Ochrona znaku słownego (nazwy) jak i słowno-graficznego (logo) ma swoje plusy🟢 i minusy🔴. Można powiedzieć, że te formy wzajemnie się uzupełniają, dlatego idealnie gdybyś chronił każdą oddzielnie.
Co daje rejestracja nazwy:
👉 Pewność, że nie jest to określenie opisowe. W takiej sytuacji ochrony w ogóle byś nie otrzymał.
👉 Świetne zabezpieczenie każdej domeny internetowej zawierającej zastrzeżone słowo.
👉 Oszczędność pieniędzy przy rebrandingu. Zmiana wyglądu logo nie ma wpływu na nazwę firmy.
Co daje rejestracja logo:
👉 Zwiększasz szanse na uzyskanie ochrony dzięki oryginalnej grafice.
👉 Konkurent naruszy prawo nawet, jeżeli użyje innego słowa, ale będzie ono w podobnym logo.
👉 Czasami logo chroni również nazwę firmy.
