Slider
7 Paź

Jak chronić własność intelektualną w firmie?

Do napisania dzisiejszego wpisu zainspirowała mnie historia jednego z klientów. Jego firma przez ostatnie kilkanaście lat bardzo się rozwinęła. Produkty, które wprowadza na rynek cieszą się dużym zainteresowaniem. Marka, którą stworzył, kojarzy się obecnie z wysoką jakością. Wraz jednak z popularnością pojawiło się wiele podmiotów, które na różne sposoby próbują uszczknąć coś z tego sukcesu. Jak temu zaradzić?

 

Mówi się, że małe dziecko to małe problemy a duże dziecko to problemy duże.

Słowa te idealnie można odnieść do działalności gospodarczej. Jeżeli uda ci się ją dobrze rozwinąć, pojawiają się zagrożenia, które nie występowały wcześniej. Twoje wypracowane mechanizmy działania, zaczynają być powielane. Z pracy odchodzą ludzie dysponujący wiedzą, która  może ci zaszkodzić. Kopiowane są twoje produkty bądź same ich chwytliwe nazwy.

Nieciekawa perspektywa prawda?

Taka jest jednak rzeczywistość i warto abyś miał świadomość problemów, które mogą się pojawić.

Poniżej znajdziesz najważniejsze narzędzia obrony.

 

1 – Patenty na wynalazki

wynalazek

Są rozwiązania, które bezapelacyjnie warto zgłaszać do ochrony.

Obecnie, ciężko sobie wyobrazić życie bez internetu. Nie wiem jednak czy wiesz, że za całą rewolucję informatyczną odpowiada Tim Berners-Lee. To on na początku lat 90-tych stworzył usługę WWW. Kto wie, jak wyglądałby teraz świat, gdyby zdecydował się on wtedy na opatentowanie swojego rozwiązania. Nie ulega wątpliwości, że zarobiłby na tym bajońskie pieniądze.

Nie zawsze jednak, uzyskanie patentu to najlepsze rozwiązanie. Receptura Coca-Coli, którą opracowano w 1886 r. nigdy nie została zgłoszona do opatentowania. Dlaczego?

Otóż taka ochrona mogłaby trwać maksymalnie 20 lat. Po tym okresie, każdy legalnie mógłby produkować napój o identycznym składzie! A warunkiem uzyskania patentu na wynalazek, jest ujawnienie jego istoty.

Coca-Cola chroni swoje rozwiązanie jako tajemnicę przedsiębiorstwa.

 

2 – Tajemnica przedsiębiorstwa

Termin ten pojawia się w ustawie o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji:

Art. 11 ust. 4

Przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, handlowe, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.

Warto przy tym pamiętać, że:

  • Nie każda informacja techniczna, technologiczna i organizacyjna stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa. Musi to być informacja odznaczająca się wartością gospodarczą.
  • Przedsiębiorca musi podjąć niezbędne działania w celu zachowania poufności. Chroniona informacja nie może dotrzeć do wiadomości osób trzecich w normalnym toku zdarzeń.
  • Informacja, która została uznana za tajną, a można się z nią zapoznać w sposób prawnie dozwolony – przestaje być tajemnicą przedsiębiorstwa.

Dodatkowo pracodawca może zawrzeć z pracownikiem umowę o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy. Wiąże się to dla niego jednak z koniecznością płacenia pracownikowi określonego w przepisach odszkodowania. I to przez cały okres obowiązywania umowy.

 

Jeżeli nie podpisano z pracownikiem takiego dokumentu, oprzeć się można na wspomnianej ustawie o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zobowiązuje ona pracownika do nieujawniania tajemnicy przedsiębiorstwa w okresie trzech lat od ustania stosunku pracy. Niemniej czasami dochodzenie praw w oparciu o te przepisy, stwarza duże problemy.

 

Jak więc widzisz jest to dość skomplikowane zagadnienie. Dlatego polecam ci „kopalnię wiedzy” za jaką uznaję blog, który prowadzi mecenas Robert Solga.

 

3 – Prawo autorskie

Przedsiębiorca w trakcie swojej działalności gospodarczej, bardzo często jest równocześnie twórcą w myśl ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Prawo autorskie może przysługiwać np. na:

  • firmowe logo,
  • materiały reklamowe,
  • wygląd produktów,
  • etykiety,
  • wytwory wzornictwa przemysłowego.

W kontekście powyższego, warto jednak pamiętać o zagrożeniu, które opisałem tutaj.

Prawo autorskie przysługuje twórcy z mocy prawa. Dla ochrony nie jest wymagana rejestracja (jak ma to miejsce np. przy wzorach przemysłowych).

Jeżeli więc nieuczciwy konkurent skopiuje twój produkt, możesz dochodzić roszczeń właśnie na tej podstawie. Przy sporze wszystko opierać się będzie jednak o dowody. Będziesz musiał wykazać, że:

  • jesteś autorem danego dzieła, oraz
  • że powstało ono w określonej dacie

W praktyce mało kto przygotowuje się na taką ewentualność, korzystając np. z usług notariusza.

 

4 – Wzory przemysłowe

wzór

Jeżeli wprowadzasz na rynek produkty, które nie są w żaden sposób innowacyjne, ale wyróżnia je charakterystyczny kształt lub kolorystyka, możesz chronić je jako wzory przemysłowe. Najczęściej rejestrowane są:

  • etykiety
  • opakowania
  • meble
  • flakony perfum
  • butelki

Więcej o ochronie wzorów możesz przeczytać na moim drugim blogu.

Pamiętaj, że prawo z rejestracji wzorów przemysłowych przyznawane jest pod warunkiem, złożenia formalnego wniosku do Urzędu Patentowego. W procedurze wspólnotowej, ochrona taka jest przyznawana wręcz błyskawicznie, bo w przeciągu kilkunastu dni.

To zdecydowanie szybciej niż w przypadku patentu na wynalazek (około 4 lat) czy prawa ochronnego na znak towarowy (około 1 roku).

Taka forma ochrony jest ostatnimi czasy coraz popularniejsza wśród przedsiębiorców. Wynika to nie tylko z faktu szybkości rejestracji ale również z możliwości zgłaszania całych rodzin wzorów.

Dodatkowo odpada problem, który istnieje przy prawie autorskim. W dokumentach rejestracyjnych zawsze widnieje właściciel wzoru a także data urzędowa, od kiedy ochrona istnieje.

 

 

5 – Znaki towarowe

Przedsiębiorcy, który odnosi sukcesy na rynku, żywotnie zależy na tym, aby konsumenci nie mylili go z konkurencją.

Swoją nazwę może więc zabezpieczyć, rejestrując ją jako znak towarowy w Urzędzie Patentowym.

Dzięki temu, we wskazanych branżach uzyskuje „monopol” na nazwę.

 

Znaki towarowe najczęściej zgłaszane są w celu ochrony:

  • nazwy firmy,
  • nazwy samego produktu.

Prawo ochronne przyznawane jest na 10 lat, z możliwością przedłużania na kolejne okresy.

Moim zdaniem jedną z największych zalet tej formy ochrony jest pewność, że skoro Urząd Patentowy zarejestrował oznaczenie, to przedsiębiorca nie narusza czyichś praw wyłącznych do znaku towarowego. A takie sytuacje nie należą wcale do rzadkości!

Lepiej zastrzec znak za szybko, niż o jeden dzień za późno!

Jeżeli ktoś cię uprzedzi w Urzędzie Patentowym, będziesz zmuszony zmienić nazwę.

 
 

Podsumowując…

Powyższe narzędzia prawne są najczęściej wykorzystywane do zabezpieczania własności intelektualnej. Pamiętaj jednak, że ich skuteczność, w dużej mierze zależy od czasu. Jeżeli pomyślisz o ich wykorzystywaniu zanim pojawią się pierwsze problemy, twoje szanse w sporze wzrastają.

Urząd Patentowy przyznaje ochronę na wniosek, co związane jest z pewnymi opłatami. W zamian jest ona mocniejszą niż ta opierająca się o inne przepisy. Jak jednak pisałem wyżej, w niektórych sytuacjach nie jest to wcale najlepsze rozwiązanie.

Niewątpliwie wraz z rozwojem firmy, warto korzystać z każdej możliwej formy ochrony. Często bowiem po prostu się one uzupełniają. A przy dużych obrotach, może się okazać, że gra jest wara świeczki.

Dobrze mieć wtedy w ręku cały arsenał narzędzi do walki z nieuczciwymi konkurentami.

 

Podobał Ci się ten artykuł?

Jeśli tak, to zapisz się na subskrypcję. Powiadomię Cię o nowych artykułach.
Dodatkowo jako gratis otrzymasz mój eBook pt.:
„10 RZECZY, KTÓRE MUSISZ WIEDZIEĆ O OCHRONIE MARKI”


 

{ 0 komentarze… dodaj teraz swój }

Dodaj komentarz

Dziękuję, że chcesz skomentować mój artykuł. Jednak jeśli chcesz w ten sposób poprosić mnie o pomoc, skorzystaj z zakładki Kontakt.

Poprzedni wpis:

Następny wpis: